
Accountants and Tax Consultants
IDAC 54 2 N 49
Taakomschrijving
De wet van 21 februari 1985 tot hervorming van het bedrijfsrevisoraat omschrijft het wettelijk statuut van de accountant. Zij beoogt enerzijds de rechtmatige bescherming van de belangen van personen wiens beroep bestaat uit de administratieve en boekhoudkundige organisatie van ondernemingen en de boekhoudkundige expertise en anderzijds de bescherming van het publiek en van de gemeenschap in het algemeen.
Tegenover
de toename van de vereisten van administratieve en boekhoudkundige aard waarmee
de ondernemingen worden geconfronteerd bestaat er een grote behoefte aan
deskundig advies en dienstverlening. De
voorgestelde bescherming van de titel van accountant strekt ertoe deze
deskundigheid te verzekeren en te waarborgen.
1) Boekhoudkundige controle
Het verifiëren en corrigeren van de boekhoudkundige documenten zijn van fundamenteel belang voor een gezond bedrijfsleven. De boekhoudkundige informatie geeft een blauwdruk van het economische en financiële ondernemingsprofiel. De professioneel die belast is met de controle ervan speelt een hoofdrol in de verdere ontwikkeling van de onderneming. Deze vertrouwenspersoon - de accountant - vertaalt de harde cijfers. Sedert de wet van 18 juli 1991 moeten de jaarrekeningen, geverifieerd en gecontroleerd door een externe accountant, de naam en het adres van deze externe accountant vermelden.
Voor zover dit verslag bestemd is voor derden, kunnen enkel de externe accountant of de bedrijfsrevisor dergelijke opdrachten uitvoeren.
2) Privé en gerechtelijke expertise
De
accountant brengt verslag uit over de regelmaat, de volledigheid en de
getrouwheid van de boekhouding en de jaarrekeningen.
Zijn rol
beperkt zich niet tot het eenvoudig controleren der gegevens. De accountant vormt een mening en spreekt
zich uit over de solvabiliteit en de rendabiliteit van de onderneming. De gerechtelijke expertise in boekhoudkundige
aangelegenheden is terzake een doorslaggevend instrument om geschillen te
beslechten.
Voor zover dit verslag bestemd is voor derden, kunnen enkel de externe accountant of de bedrijfsrevisor dergelijke opdrachten uitvoeren.
3) Mandaat van commissaris inzake opschorting
Overeenkomstig
de wet op het gerechtelijk akkoord van 17 juli 1997.
4) Administratieve en boekhoudkundige
organisatie
De
accountant zorgt ervoor dat de onderneming administratief zodanig
gestructureerd is, dat hij zijn taak met maximale competentie kan
uitvoeren. Hij heeft dus een concrete en
actieve rol in de organisatie van de boekhoudkundige en administratieve
diensten der bedrijven.
5) Organisatie en voeren van boekhouding voor
derden
De
boekhoudwetgeving is onderhevig aan talrijke wijzigingen. Alleen een professioneel met de bereidheid
deze permanente evolutie op de voet te volgen, kan echte competentie bieden aan
het bedrijf dat op zijn diensten een beroep doet.
6) Fiscaal advies
Het
Belgisch fiscaal systeem is bijzonder complex.
Bovendien bestaan er nauwe banden tussen de boekhoudwetgeving en de
fiscaliteit. De accountant is terzake
bijzonder onderlegd.
7) Vertegenwoordiging van de individuele vennoten bij de controle en onderzoeksbevoegdheid
In de kleine of middelgrote N.V., C.V.A., B.V.B.A. of C.V. moet geen commissaris worden aangesteld. Grote N.V., C.V.A., B.V.B.A. of C.V. zijn wel verplicht een commissaris aan te stellen. Deze controleert ondermeer de getrouwheid van de jaarrekening die voorgelegd wordt aan de algemene vergadering en heeft daartoe een aantal onderzoeksbevoegdheden.
De controle- en onderzoeksbevoegdheid van de commissaris komt in de kleine of middelgrote N.V., C.V.A., B.V.B.A. of C.V. toe aan de individuele vennoten. Deze kunnen zich laten vertegenwoordigen (of bijstaan) door externe accountants, die alleen bevoegd zijn om deze opdracht uit te voeren.
8) Het controleren van de betrouwbaarheid der gegevens vermeld in de door de raad van bestuur opgemaakte verslagen
Voor vennootschappen waar geen commissaris-revisor werd benoemd, mag de externe accountant deze opdrachten verrichten.
- wanneer in geval van kapitaalverhoging de aandelen beneden fractiewaarde van de oude aandelen worden uitgegeven;
-
wanneer
naar aanleiding van een kapitaalverhoging het voorkeurrecht wordt beperkt of
opgeheven.
9) Het opmaken van de nodige verslagen
Voor vennootschappen waar geen commissaris-revisor werd benoemd, mag de externe accountant deze opdrachten verrichten :
- Wanneer een vennootschap wordt omgevormd en een andere rechtsvorm aanneemt.
-
Wanneer
een coöperatieve vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid omgezet wordt in
een coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid.
-
In
geval van beperking of opheffing van het voorkeurrecht, wanneer het gaat om
bepalen van de intrinsieke waarde van het effect.
-
Fusies
en splitsingen van ondernemingen.
-
Vrijwillige
ontbinding van N.V., C.V.A., B.V.B.A. en C.V.
10) De accountant oefent in het kader van zijn
hoofdopdracht ook volgende
activiteiten uit :
- vereffenaar van vennootschappen;
- arbitrage;
-
opmaken
en controle van de rekeningen van een nalatenschap, voogdij of voorlopig beheer;
-
tussenkomst
bij de curatoren, advocaten en de betrokken partijen, en bijstand aan deze
laatste in geval van faïllissement, concordaat, enz.;
-
toepassing
van de sociale en fiscale wetgeving, van het handelsrecht, enz.;
-
de
bijstand bij de oprichting van een vennootschap of vereniging;
-
revisie
in de hoedanigheid van interne auditor;
-
onderzoek
met het oog op de toekenning van handelskredieten;
-
onderzoek
of expertises in het vooruitzicht van verrichtingen die voor de economische
toestand van het bedrijf belangrijk zijn (leningen, fusies, opslorpingen,
aankoop van aandelen, …);
-
evaluatie
van het bedrijf (intrinsieke waarde);
-
evaluatie
van schadegevallen op grond van de commerciële- of industriële activiteit;
-
toezicht
op de kostprijs en het rendement van het bedrijf;
- organisatie;
- raadgevingen betreffende het beheer;
- uitwerken van informaticatoepassingen…
Een externe accountant mag geen werkzaamheden uitoefenen die onverenigbaar zijn met de waardigheid of de onafhankelijkheid van het beroep. Hij mag slechts mits voorafgaande en steeds herroepbare toestemming van de Raad van het Instituut een commerciële functie of een taak van bestuurder of zaakvoerder uitoefenen in een handelsvennootschap of in een vennootschap die de rechtsvorm van een handelsvennootschap heeft aangenomen. Dergelijke toestemming is niet vereist wanneer de betrokken taken worden uitgeoefend in professionele en interprofessionele vennootschappen, of wanneer ze aan de accountant werden opgedragen door een rechtbank (art. 81 § 1 van de wet).
Zoals hierboven reeds aangetoond, legt de vennootschappenwet bij een aantal belangrijke verrichtingen de tussenkomst op van een accountant. Die moet ten behoeve van de aandeelhouders en het maatschappelijk verkeer een financiële controle uitvoeren. In de grote vennootschappen gaat deze taak automatisch naar de commissaris-revisor. In de kleine en middelgrote vennootschappen kan het bestuursorgaan kiezen tussen een externe accountant of een bedrijfsrevisor. Soms is alleen de bedrijfsrevisor bevoegd.
schappen, of wanneer ze aan
de accountant werden opgedragen door een rechtbank (art. 81 § 1 wet.)